[Review] “Mẹ Ơi, Con Đồng Tính!” – Hiểu Về Đồng Tính, Lưỡng Tính Và Chuyển Giới

Ở video trên là ý kiến của người đọc về sách, trên mạng thì Bee cũng đã bắt gặp nhiều bài giới thiệu về sách; còn Bee, sau khi đọc xong sách thì Bee quyết định làm một bài review cho nó – một phần để bày tỏ quan điểm của mình, một phần để tóm lược và giới thiệu cụ thể hơn về nội dung sách, và cuối cùng là cũng muốn kêu gọi mọi người mua sách, không chỉ để ủng hộ mà còn để hiểu thêm, biết thêm về những điều mà bạn ngỡ là mình đã biết.

Đây là lần đầu tiên Bee viết review cho một quyển sách (mà không phải bị bắt buộc do phải làm literature review/book report nộp thầy). Vì đây là review cho một quyển sách học thuật nên cho phép Bee xưng là ‘tôi’ để giữ đúng không khí (nhưng trong quá trình review cũng khó tránh khỏi lúc Bee nhoi – những lúc đó sẽ để trong ngoặc sao (*) như mọi khi nhé~).

 

***

Mẹ Ơi, Con Đồng Tính! – Hiểu Về Đồng Tính, Lưỡng Tính và Chuyển Giới  là một quyển sách để trang bị kiến thức cho người đọc về thế giới LGBT được thực hiện bởi Nguyễn Ngọc Thạch và Võ Chí Dũng. Quyển sách được xuất bản vào tháng 7 năm 2013 với độ dày 341 trang đã thu hút được khá nhiều sự quan tâm của độc giả. Đây không phải là một tiểu thuyết hay truyện dài, truyện ngắn về đề tài đồng tính. Nó là một quyển sách học thuật với những kiến thức về khái niệm, thuật ngữ, biểu tượng, lịch sử đấu tranh, những số liệu thực tế, những câu chuyện, tâm sự của các nhân vật có thật và nhiều điều khác mà chắc chắc bất cứ ai quan tâm đến LGBT đều cảm thấy có ích. Nhưng tôi cảm thấy chỉ hướng đến đối tượng là những người quan tâm đến LGBT là chưa đủ, quyển sách này nên được truyền bá đến những người không hay biết gì về LGBT nữa, để họ có thể có một cái nhìn đúng đắn hơn, có những kiến thức chuẩn xác hơn, để họ có thể đưa ra những lựa chọn đối xử với cộng đồng LGBT một cách nhân đạo hơn (*chỉ cần họ còn khả năng đọc hiểu được tiếng Việt thì nên làm được điều đó*). Tôi đã có những người bạn từng nói là, “Hệ thống giáo dục Việt Nam cần đưa thêm các lớp giáo dục về giới tính trong chương trình học của học sinh/sinh viên.” Và tôi hoàn toàn đồng ý với quan điểm đó. Nếu tôi là bộ trưởng bộ giáo dục hoặc là một người có đủ khả năng để đưa các lớp “giáo dục về giới tính” vào chương trình học thì chắc chắc tôi sẽ làm thế, hơn nữa tôi sẽ còn thêm một lớp học “giáo dục về LGBT” với quyển sách này là một phần của giáo trình học. Hẳn cũng có nhiều người cho là tôi điên khi có ý nghĩ ‘quái gở’ như thế, nhưng theo tôi nghĩ, học đường là nơi để chuẩn bị cho học sinh những hành trang để bước vào đời với tư cách một người có tri thức, để họ biết cách đối nhân xử thế sao cho hợp tình hợp lý hợp cả văn minh. Giả dụ là một người đã học hết đại học, hay thậm chí là đã học lên tiến sỹ, nhưng khi ra đường thấy hai người đàn ông nắm tay nhau đã chỉ trỏ và gọi họ là “pê-đê” “bệnh hoạn”… hay thậm chí còn nhục mạ, tấn công những người đó thì xin hỏi bạn có cảm thấy họ là người có học, có tri thức, có lễ nghĩa không? Nếu bạn cảm thấy ‘có’ thì xin hỏi ‘có học’ để làm gì khi mà đến cả cách đối nhân xử thế, đến cả cách để đối xử cho phải phép với con người mà anh ta vẫn còn không biết. Thế cho nên tôi nghĩ những kiến thức này vô cùng cần thiết với tất cả mọi người, nếu nó được đưa vào chương trình học thì những kiến thức đúng đắn này có thể được truyền bá rộng rãi hơn và nó có thể thay đổi rất nhiều số phận của những con người ấy. Tuy kể ra thì sách vẫn còn sạn và vẫn có thể được cải thiện tốt hơn nữa, nhưng như thế này cũng đã là rất tốt rồi – một quyển sách rất bổ ích mà tất cả mọi người nên đọc.

 

Sách mở đầu với “truyền thuyết chòm sao Bảo Bình” để dẫn dắt người đọc một cách ‘ít khô khan hơn’ cũng như để làm rõ là việc hai người đàn ông hay phụ nữ yêu nhau đã tồn tại từ rất lâu trong lịch sử chứ không phải là một trào lưu gần đây. Thật sự mà nói thì cái truyền thuyết ấy không hấp dẫn và cũng không mang tính nhân văn cho lắm, nhưng nó đã thực hiện được khá tốt mục đích của mình.

Tiếp theo đó là lời mở đầu của nhóm biên soạn. Tôi cảm thấy việc Nguyễn Ngọc Thạch và Võ Chí Dũng tự xưng mình là ‘nhóm biên soạn’ là một điều đúng đắn. Bởi vì tác giả thì khác, mà biên soạn lại khác nữa. Đối với sách học thuật như thế này thì cần nghiên cứu, tìm hiểu và sao chép lại tư liệu từ nhiều nguồn, nhiều tác giả khác nhau – chứ không phải là do hai người tự dựng nên – thế nên họ nên được gọi là ‘nhóm biên soạn’ chứ không phải là ‘tác giả’ của cuốn sách (cũng như đối với sách giáo khoa vậy – người làm nên sách là người biên soạn chứ không phải là tác giả sách). Trong phần mở đầu thì tôi cảm thấy đó là những dòng giới thiệu và dẫn dắt rất hay, tuy nhiên có một chỗ mà tôi cảm thấy khó lòng chấp nhận. Đó là phần giải thích của nhóm biên soạn về việc không để các nguồn tư liệu ở cuối sách.

Việc để nguồn tư liệu trong mỗi quyển sách học thuật là một việc bắt buộc. Mẹ tôi là một người viết sách học thuật, bản thân tôi cũng đã đọc nhiều sách học thuật, cuối mỗi cuốn sách học thuật đều có một danh sách về những nguồn tư liệu mà người biên soạn đã sử dụng để viết nên cuốn sách này. Thậm chí không cần phải là một quyển sách học thuật, chỉ nói riêng đến các bài luận nghiên cứu của tôi ở đại học – cho dù chúng chỉ dài có 10 trang thì tôi vẫn phải có thêm một trang gọi là Work Cited để liệt kê ra những nguồn tư liệu mà tôi đã sử dụng trong bài luận của mình, nếu không có trang Work Cited này thì bài làm của tôi chắc chắn sẽ bị trừ 10% số điểm, hoặc tệ hơn là sẽ không được chấp nhận.  Làm vậy để làm gì?

Thứ nhất, để ghi nhận cho những tác giả ban đầu, người đã mang đến những nguồn tư liệu đó, vì đó là ý tưởng, là công sức của họ, tên của họ xứng đáng được liệt kê nơi đây.

Thứ hai, để người đọc nếu đọc đến chỗ nào không hợp lý thì có thể tra ngược đến nguồn gốc và kiểm tra xem liệu nguồn đó có đáng tin hay không. Chứ thử hỏi, sách bảo là đã lấy những số liệu hết sức xác thực nhưng người đọc chúng tôi lấy gì để làm tin? Nếu không biết được người biên soạn lấy những thông tin đó từ đâu thì làm sao chúng tôi biết được những thông tin đó có chính xác, có đáng tin hay không? Bộ sách cứ nói khơi khơi là “từ các nguồn đáng tin cậy” là chúng tôi phải răm rắp tin à? Xin lỗi, trong cái thời đại ‘Nói phải có sách, mách phải có chứng’ như ngày nay thì chẳng ai dễ dàng tin ai đâu. Không phải cứ là hàng được xuất bản thì chính xác và đúng với sự thật, chúng tôi cần thứ để làm tin đó.

Thứ ba, để nói rõ phần này không phải do mình viết mà là mượn từ tác giả, nếu không làm gì để chỉ ra phần đó do một tác giả khác viết thì người đọc sẽ mặc định là do mình viết, trong khi mình lại không phải – đó đã trở thành đạo văn. Chính bởi vì nhóm biên soạn đã không work cite lại rõ ràng nên mới có chuyện nhiều người cứ nói, “Nguyễn Ngọc Thạch – Võ Chí Dũng là tác giả sách.” Tôi hiểu là ở Việt Nam vẫn còn chưa rạch ròi về vấn đề đạo văn, vì tôi cũng đã đạo văn rất nhiều từ sách văn mẫu trong những năm mài đũng quần trên ghế nhà trường từ lớp ba đến lớp mười (*– và tui chưa bao giờ bị trừ điểm vì đạo văn mẫu cả =))*). Tôi nghĩ đó cũng là một lỗ hổng rất lớn trong việc dạy và học làm văn trong nền giáo dục Việt Nam hiện nay, nhưng tôi nghe mẹ tôi nói là vấn đề này sẽ dần dần được cải thiện trong tương lai.

Quay trở lại vấn đề chính, nếu ngay cả bài luận 10 trang của một sinh viên mà cũng cần work cited thì thử hỏi một quyển sách xuất bản để hàng ngàn, hàng triệu người đọc lại có thể thiếu sót đến mức ngay cả phần work cited cũng không có sao? Cứ cho là do lấy từ nhiều nguồn Internet nên không biết đâu mới là nguồn ban đầu đi, nhưng không lẽ nhóm biên soạn chỉ lấy từ nguồn Internet à? Một cuốn sách học thuật mà chỉ lấy từ nguồn Internet? Nói vậy không thể chấp nhận được, ngay cả đến bài luận nghiên cứu 10 trang của sinh viên còn yêu cầu rõ ràng là phải sử dụng ít nhất 10 nguồn, trong đó tối đa là 4 nguồn từ Internet, tối thiểu là 3 nguồn từ các sách học thuật của các học giả. Và cho dù có là nguồn từ Internet thì cũng phải ghi lại link của trang mà mình đã lấy kiến thức ra. Tóm lại, việc không để nguồn trong cuốn sách học thuật này là một việc không thể chấp nhận với tôi. Hi vọng là nhóm biên soạn sẽ chú ý đến việc này khi viết những quyển sách khác hoặc tái bản quyển này.

Sau phần mở đầu là giới thiệu về những khái niệm chung về giới tính – giới – tính dục – thiên hướng tính dục, theo đó là những khái niệm cơ bản về đồng tính, lưỡng tính, và chuyển giới. Tôi thật sự rất thích phần này, nó nêu ra những kiến thức rất chính xác và khách quan, không chỉ nói sơ mà còn đi sâu hơn để khám phá nhiều kiến thức mới mà nhiều người không biết. Hơn nữa, nó chính là nền tảng vững chắc nhất để giúp mọi người hiểu và phân biệt được sự khác nhau giữa les, gay, trans, bi, và ở đây còn đề cập đến IS và vô tính. Tôi nghĩ việc nhắc đến IS (Intersexual/lẫn lộn giới tính) trong sách này cũng là một điều vô cùng đáng quý. Tôi thấy nhiều bạn đã có thể chấp nhận cộng đồng LGBT nhưng đối với những người IS thì lại tỏ ra sợ hãi, ghê tởm – điều đó thật vô lý và bất công. Dù là IS thì họ cũng là con người, và không phải họ muốn được sinh ra như vậy. Chúng ta nếu đã có thể cảm thông và chấp nhận đồng tính, lưỡng tính thì tại sao lại không thể với IS? Và qua phần này, tôi cũng nhận ra được một điều, nhiều người cho là thái giám thời xưa được tính là IS (ái nam ái nữ) thì họ đã nhầm lẫn, IS là có cả bộ phận sinh dục của nam lẫn của nữ, còn thái giám thì không có cả hai, nên tôi nghĩ họ được xếp vào giới transgender/chuyển giới (đương nhiên, thái giám có nhiều trường hợp không được sinh ra với giới transgender – nhưng sau khi bị hoạn thì họ bắt buộc phải trở thành transgender do đặc tính sinh học). Và trong phần transgender cũng đã giải thích rõ là không chỉ những người đã phẫu thuật thẩm mỹ mới được tính là trans, những người tuy chưa phẫu thuật nhưng có thói quen, ăn mặc, hành xử trái với giới tính của mình cũng đã được tính là transgender rồi (nói theo cách khiếm nhã của Việt Nam là “bóng lộ”).

Sau khái niệm cơ bản là giới thiệu về những thuật ngữ, tiếng lóng được sử dụng trong giới LGBT. Trong này cũng có những từ mới rất thú vị, mọi người cũng nên biết thêm. Đồng thời, nó cũng có nhắc đến những thuật ngữ thân thuộc với giới fangirl/hủ nữ như yaoi, seme, uke, seke (cái này cá là nhiều người không biết), đam mỹ, công, thụ (*Tại sao lại có ‘yuri’ mà không có ‘bách hợp’, tại sao có ‘seke’ mà không nhắc tới ‘hỗ công’ cho nó tương quan lực lượng?*).  Tuy nhiên, có một điểm tôi lại không vừa ý ở phần này.

Vâng, với tư cách một hủ nữ, một người có hiểu biết về đam mỹ, tôi không chấp nhận được việc một quyển sách học thuật lại có sai sót trong định nghĩa một khái niệm cơ bản như thế. Rõ ràng là nhóm biên soạn vẫn chưa đầu tư kỹ trong việc tìm hiểu những nguồn kiến thức đáng tin cậy. Tôi vẫn còn nhớ rõ cái định nghĩa đam mỹ của tờ báo lá cải 2! kia lắm.

        Thứ nhất, là ‘phiên âm’ chứ không phải ‘phiên dịch’. Phiên dịch là dịch từ tiếng Trung sang tiếng Việt, thử hỏi đem chữ dammei đi hỏi một người trên đường nào đó đi, xem có ai hiểu không (trừ khi may mắn hỏi trúng hủ nữ)? Vả lại, phiên âm là ‘danmei’ – không phải là ‘dammei’.

        Thứ hai, “thường lấy bối cảnh là nhân vật cổ trang thời phong kiến” thế nào là? Vậy nghĩa là hết 10 cuốn đam mỹ là hết 9 cuốn là cổ trang à? Từ ‘thường’ chính là chỉ tần suất vô cùng vượt trội so với những cái còn lại. Trong khi đó, số lượng đam mỹ hiện đại nhiều cũng chẳng kém đam mỹ cổ trang, dựa vào số liệu nào mà bảo là đam mỹ thường là cổ trang?

Đừng trách tại sao người đọc lại khó tính? Chẳng mấy ai chấp nhận được sách xuất bản mà dịch sai hay truyền đạt kiến thức sai cả. Ngay cả với tiểu thuyết ngôn tình như Tam Sinh Tam Thế – Chẩm Thượng Thư xuất bản lần đầu mà dịch sai lung tung nên phải thu hồi sách và tái bản lại, chứ đừng nói tới việc một quyển sách truyền đạt kiến thức cho người khác lại đưa ra những kiến thức sai sót như thế. Đó là việc rất khó chấp nhận. Đây là lý do tại sao khi viết sách phải để nguồn, để khi người đọc chỉ ra chỗ sai thì người biên soạn có thể quay về nguồn đó để xem xét lại.

Trong phần tiếng lóng cũng cung cấp nhiều từ và nguồn gốc từ. Và tôi rất thích phần giải thích nghĩa cũng như là nguồn gốc của từ ‘pêđê’ – có như vậy thì mọi người mới thôi hở chút là pêđê này pêđê nọ nữa. Đã đến lúc dẹp bỏ cái từ đó rồi.

Sau phần thuật ngữ, tiếng lóng thì tiếp tục nói về các biểu tượng của LGBT cũng như xuất xứ, ý nghĩa của từng biểu tượng này. Đây cũng là những kiến thức rất thú vị.

Tiếp đó là phần “Các câu hỏi thường gặp” (F.A.Qs) và trả lời. Phải nói là tôi thích phần này cực kỳ, cách trả lời của nhóm biên soạn rất hợp lý, thỏa đáng và thông minh, nhiều khi đọc mà tôi cũng phải phì cười vì sự “chuẩn như Lê Duẩn” của câu trả lời. Nó đã giải đáp được rất nhiều những câu hỏi cứ lặp đi lặp lại hiện nay (*và vẫn còn bị hỏi hoài – hi vọng là sau khi đọc xong sách thì đừng hỏi thế nữa*).

Sau phần F.A.Qs là phần mang tính chất kiến thức lịch sử, xã hội nhất – “Đồng tính từ góc nhìn xã hội.” Trong phần này đề cập đến lịch sử tồn tại, phát triển và đấu tranh của cộng đồng LGBT ở Mỹ, Đức, Nhật, Trung, và Việt Nam. Có một phần trong đoạn nói về nước Nhật mà cá nhân tôi cảm thấy rất thú vị  đó là cách nói bông đùa về từ Yaoi, việc nhắc đến khái niệm Bara, cũng như xuất phát của Yuri nghĩa là hoa huệ (*=> thế cho nên mới gọi là bách hợp cho tiểu thuyết đồng tính nữ của Trung Quốc*.) Phần của Trung Quốc cũng thú vị không kém. (*Còn về Việt Nam, tui cảm thấy việc không nhắc đến fangirl/hủ nữ trong việc cổ vũ đồng tính luyến ái cũng là một thiếu sót =))*).

Sau phần lịch sử, xã hội là đến phần mang tính động viên và cổ vũ nhất – “Nhân vật.” Đây là những câu chuyện về những con người nổi tiếng trong giới LGBT. Ngoại trừ câu chuyện đầu tiên của nhạc sỹ Tchaikovsky rất buồn thì những câu chuyện sau đều rất ấm lòng và khiến người ta cảm thấy có thể hi vọng nhiều vào tương lai (*Ôi Martin~~~*). Bên cạnh đó thì cũng rất thương tiếc cho cô Cindy Thái Tài (*Hồi đó xem Bộ ba đĩ thõa cũng thắc mắc không biết việc chồng cô mất là thế nào*). Ngoài ra tôi cũng khá bất ngờ trước việc Lady Gaga là bi và bài hát “Born this way” được dành tặng cho những người đồng tính (*Hí hí, anh Thanh Bùi chọn bài này cho bọn nhỏ hát trong The Voice Kids đó*)

 

Tiếp đó, là những tâm sự của những người mang tiếng là ‘bóng lộ’. Tôi biết là rất nhiều, rất nhiều người ghét bỏ họ, kinh tởm họ. Bản thân tôi ngày xưa cũng có thói quen tránh đi những người như thế, nhưng bây giờ, khi đọc những dòng tâm sự này, tôi đã phải nhìn nhận lại cách nghĩ của bản thân. Họ cũng là con người, họ cũng có lý do để làm như vậy; chúng ta có nên chỉ vì ‘trông mặt mà bắt hình dong’ để rồi chưa biết gì về đời sống của họ mà đã đối xử với họ như họ không phải con người vậy không?

Cuối cùng là mục giới thiệu các tổ chức hoạt động vì quyền lợi của cộng đồng LGBT để mọi người có thể “hành động” sau khi đọc sách. Lời kết của sách thì cũng có nói là trong quá trình làm sách khó tránh khỏi thiếu sót, “mong rằng quý độc giả lượng thứ bỏ qua cho”… nhưng mà tôi nghĩ là đã là thiếu sót thì nên được chỉ ra để lần sau có thể làm tốt hơn nữa. Tôi rất thích quyển sách này, chính vì càng yêu nên càng “cho roi cho vọt”, tôi muốn chỉ ra những điểm mà sách còn có thể sửa đổi và hoàn thiện hơn, để phía phản đối LGBT không thể vin vào đó mà phản bác những thông điệp mà sách mang tới. Dù sao thì đây cũng là một quyển sách bổ ích tuyệt vời.

Khi đọc sách xong thì tôi đã đi tìm thử những nhận xét của người đọc về sách, và buồn lắm thay, không kể đến những nhận xét vô văn hóa (*nói thẳng ra là của những kẻ không thèm đọc, hoặc đọc không thèm hiểu mà vẫn phán như là ‘không đứa nào ngu bằng ông đây’*), thì vẫn có những nhận xét tuy với thái độ thiện chí nhưng rõ ràng là vẫn chưa hiểu những gì mà các tác giả muốn gửi gắm. Xin lấy một ví dụ như sau:

“Đồng tính k có gì xấu, nếu mình nghĩ nó xấu thì nó chỉ xấu trong mắt mình thôi. hãy xem nó là 1 căn bệnh bẩm sinh, hãy dành tình thương nhiều nhất có thể của bạn để yêu thương họ.”

Xin thưa với bạn là “ĐỒNG TÍNH KHÔNG PHẢI LÀ BỆNH!” Việc này đã được nhắc đi nhắc lại bao nhiêu lần trong sách rồi. Cái mà những người đồng tính, lưỡng tính cần không phải là sự thương hại của mọi người xung quanh. Cái mà họ cần là sự bình đẳng! Là tôn trọng! Là đối xử với họ như đối xử với tất cả mọi người bình thường khác! Bởi vì họ là NGƯỜI BÌNH THƯỜNG như tất cả chúng ta!! Tóm lại tôi chỉ muốn nói, nếu đã mua sách, nếu đã đọc sách thì hãy cố đọc hiểu những con chữ ấy đang nói lên điều gì. Nếu không thì chỉ phung phí tiền mua sách thôi. Còn nếu đã không đọc sách, thì đừng nói như ‘Ta đây biết hết / Ông đây nói là chỉ có đúng’ trong khi nó hoàn toàn lệch trọng tâm với thông điệp của sách, nếu không muốn nói là vô cùng nhảm nhí, làm thế chỉ tổ khiến người ta xem thường bạn thôi.

 

Kết lại, quyển sách này vô cùng đáng đọc. Mọi người nên đọc nó để bổ sung thêm cho kiến thức của mình. Giá sách là 89.000, những ai không có điều kiện mua sách (như là không ở Việt Nam hoặc đi tìm mua mà không có) thì có thể mua bản sách điện tử bản quyền với giá 40.000 trên Alezaa.

http://alezaa.com/me/view.php?id=ewwGOnJVasQ

 

***

Bee đang suy nghĩ đến việc sẽ thu audio quyển sách này và làm video minh họa cho mỗi chương thu âm thể có thể truyền đạt những kiến thức này một cách sinh động và rộng rãi hơn. Nhưng Bee không chắc là làm thế này có bị tính là vi phạm bản quyền không. Có thể Bee sẽ chờ một thời gian để sách bán nhiều nhiều rồi sẽ thong thả làm ~ Nếu thực sự đây bị xem là vi phạm bản quyền thì đành chịu, không làm nữa vậy.

 

4 comments on “[Review] “Mẹ Ơi, Con Đồng Tính!” – Hiểu Về Đồng Tính, Lưỡng Tính Và Chuyển Giới

  1. jasles49 nói:

    sao tôi thích những người biết cách đọc như nàng thế này.
    Hi vọng khi nhóm biên soạn này làm cuốn sách khác hay tái bản quyển sách này thì có thể chỉnh sửa lại các hạt sạn trên.
    Thích cách làm của bee lá9m hy vọng bee sẽ giới thiệu thêm nhiều sách phim khác nữa nha

  2. Hanga nói:

    Hi Bee,
    Mình là Nga bên Thaihabooks, thật sự rất rất ấn tượng với những nhận xét, chia sẻ của bạn về cuốn sách này. Mình cũng đã gửi qua cho a Thạch xem rùi đó, anh ấy cũng rất vui và cám ơn bạn đã đọc và cảm nhận về cuốn sách anh ấy viết.
    Vào thứ bảy này bên Thaihabooks sẽ làm chương trình giao lưu ” Mẹ ơi, con đồng tính” lúc 8g40 ngày 24/08/2013 tại Siena Cafe số 64 Trần Quốc Thảo, P7, Q3 HCM.
    Rất vui nếu bữa đó Bee và bạn bè Bee cùng tới tham dự, chia sẻ về cảm nhận của mình dành cho cuốn sách nhé :)

    • beedance07 nói:

      Ôi, được biết những cảm nhận của mình có thể đến được tai của anh Thạch là Bee mãn nguyện lắm rồi. Cám ơn Nga rất nhiều.
      Bee hiện tại đang du học nên không thể tham gia, nhưng Bee sẽ hỏi bạn bè mình ở Sài Gòn xem có ai đi được không :)

"Nói một lời thôi, người ơi người có nghe không? Nói một lời thôi, người ơi người có nghe không? Người ơi, người nói đi! Em đừng như thế! ~~~"

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s